Créer un site internet

Koha e punës

Në fillim të zhvillimit të kapitalizmit e sidomos në periudhë e liberalizmit të hershëm koha e punës nuk ishte e kufizuar, punohej 18 orë në ditë. Me zhvillimin e industrisë vjen deri të punësimi i një numri të madh të grave dhe fëmijve, të cilët i ishin nënshtruar një eksploatimi të madh. Presioni i vazhdueshëm i punëtorëve bëri që shteti të intervenojë, dhe dispozitat e para për kufizimin e kohës u nxorën në Angli e pastaj në vendet tjera, të cilat ju referoheshin vetëm kufizimit të kohës vetëm për fëmijë. Më vonë pas presionit të madh të punëtorëve u bë kufizimi i kohës në 10 orë në ditë për të gjithë punëtorët – 1850 Angli. Më pas kufizimi i kohës së punës u bë në 9 orë, e pastaj në 8 orë në ditë, vendi i parë që bëri kufizimin ishte Anglia. Në vendet tjera kufizimi i kohës u bë vetëm pas luftës së dytë botërore. Një ndikim të rëndësishëm pati edhe ONP-ja në kufizimin e kohës.

Nocioni i kohës së punës

Legjislacionet e shumicës së vendeve, si dhe konventat e punës përkufizojnë kohën e punës së periudhë në të cilën personi i punësuar i është në dispozicion punëdhënësit. Me kohën e punës apo orarin e punës nënkuptojmë ditën e punës apo kohën e punës brenda së cilës punëtori është i obliguar që të punojë. Dispozitat që i referohen kohës së punës edhe sot kanë karakter mbrojtës dhe si të tilla kanë për qëllim mbrojtjen e punëtorit nga orari i gjatë i punës. Dispozitat kryesisht i referohen si kohës apo orarit të plotë të punës ashtu edhe orarit jo të plotë të punës, të shkurtuar, të zgjatur dhe segmenteve tjera të lidhura me kohën e punës.

Koha e plotë dhe jo e plotë e punës – sipas legjislacionit të tanishëm të punës, orari i punës nuk zgjatë më shumë së 40 orë në javë – koha e plotë e punës. Koha e punës përcaktohet nga punëdhënsi dhe duhet të shpallet në vendin e punës. Orari ditor i punës nuk mund të zgjasë më tëpër së 12 orë. Në sektorin e xehtarisë dita e punës për punëtorët që punojnë në nëntokë nuk zgjatë më shumë së 8 orë, dhe për transportin rrugor jo më shumë së 9 orë në ditë. Punëtori i cili punon me orar jo të plotë të punës i realizon të gjitha të drejtat nga marrëdhënia e punës si punëtori që punon me orar të plotë, përveç atyre të drejtave që varen nga kohëzgjatja  e kohës së punës (psh, pagat, kompenzimet e ndryshme, etj.), në pajtim me rregulloren e punës, kontratën kolektive apo kontratën e punës.

Koha apo orari i shkurtaur i punës – orari i shkurtuar i punës zakonisht aplikohet për ata punëtorë që punojnë në ato vende të punës për të cilat nuk ka mundësi të realizohet apo të sigurohet mbrojtja nga ndikimet e dëmshme edhe përkundër aplikimit të masave mbrojtëse në punë.

Puna më e gjatë se koha e plotë e punës (puna jashtë orarit) – puna jashtë orarit të punës është e jashtëzakonshme dhe mund të lejohet vetëm në rastet të cilat përcaktohen me ligj, përkatësisht me kontratë kolektive. Kjo punë nuk mund të zgjasë më shumë së 20 orë në javë, paguhet me një shkallë më të lartë prej 20% në orë, ose mund të kompensohet me pushim përkatës gjatë muajit punues. Puna jashtë orarit të punës është e ndaluar për personat nën moshën 18 vjeçare si dhe personat me të meta dhe grave në muajin e tretë të shtatëzanisë.

Puna e natës – është karakteristikë për ato veprimtari të cilat kanë kontinuitet të punës gjatë tërë ditës, por paraqitet edhe tek ata punëdhënës të të cilët puna dhe disa punë dhe detyra të punës në kuadër të vendeve të punës kryhet kryesisht natën, psh, në komunikacion, hotelieri, roja, etj. Punë e natës konsiderohet puna e cila kryhet në periudhën kohore prej orës 22 – 5 të mengjesit. Paguhet si punë jashtë orarit, dhe është e ndaluar për personat nën moshën 18 vjeç dhe për gra shtatëzëna.

  • 1 votë. Mesatarja e 5.00 të 5.

Komentet

  • theragun liv

    1 theragun liv Më 11/03/2021

    You really make it seem so easy with your presentation but I find this topic to be really something that I think I would never understand. It seems too complicated and extremely broad for me. I'm looking forward for your next post, I will try to get the hang of it!|
  • whole house atmospheric water generator

    2 whole house atmospheric water generator Më 06/01/2021

    What a stuff of un-ambiguity and preserveness of valuable experience concerning unexpected feelings.|
  • feed

    3 feed Më 26/12/2020

    Can I simply just say what a comfort to discover a person that actually understands what they're talking about online. You certainly know how to bring an issue to light and make it important. More people ought to check this out and understand this side of your story. It's surprising you're not more popular because you certainly have the gift.|
  • thefeed

    4 thefeed Më 25/12/2020

    I love your blog.. very nice colors & theme. Did you design this website yourself or did you hire someone to do it for you? Plz reply as I'm looking to construct my own blog and would like to find out where u got this from. appreciate it|
  • thefeed

    5 thefeed Më 25/12/2020

    Hey there! I know this is somewhat off-topic however I needed to ask. Does building a well-established website like yours take a large amount of work? I'm completely new to running a blog but I do write in my journal everyday. I'd like to start a blog so I can easily share my own experience and thoughts online. Please let me know if you have any recommendations or tips for new aspiring bloggers. Appreciate it!|
  • the feed

    6 the feed Më 24/12/2020

    Helpful information. Lucky me I discovered your site by chance, and I'm stunned why this coincidence didn't took place earlier! I bookmarked it.|
  • berkey

    7 berkey Më 29/11/2020

    Hey there! I know this is kinda off topic however , I'd figured I'd ask. Would you be interested in exchanging links or maybe guest authoring a blog article or vice-versa? My website covers a lot of the same topics as yours and I feel we could greatly benefit from each other. If you're interested feel free to shoot me an email. I look forward to hearing from you! Superb blog by the way!|

Shto një koment